Richtlijnen EU over BIO wijn

Algemeen

Zie website EU https://ec.europa.eu/​ 

Producten onder de EU-regels voor biologische landbouw

EU-regels voor biologische landbouw zijn er voor allerlei landbouwproducten, aquacultuurproducten en gist. Zij betreffen alle stadia van het productieproces, van zaden tot het verwerkte eindproduct. Er zijn dus specifieke bepalingen voor een grote verscheidenheid aan producten, zoals:

  • zaden en teeltmateriaal, zoals stekken, wortelstokken enz., waaruit planten of gewassen worden geteeld;
  • levende producten of producten die geen verdere verwerking behoeven;
  • diervoeder;
  • tot levensmiddel verwerkte landbouwproducten en producten met meerdere ingrediënten.

De EU-verordeningen over biologische productie gelden niet voor de visserij en de jacht op wilde dieren, maar wel voor het oogsten van wilde planten wanneer bepaalde natuurlijke habitatomstandigheden worden nageleefd. Voor wijn en aquacultuur bestaan specifieke regels.

EU regulation 834/2007 on organic production and labelling of organic products

EU regulation 889/2008 on rules governing organic production, labelling and control

https://eur-lex.europa.eu/legal-content/NL/TXT/PDF/?uri=CELEX:32012R0203&from=GA

 

Regels voor biologische productie

Biologisch produceren is produceren volgens de voorschriften over biologische landbouw. Deze voorschriften zijn er om het milieu te beschermen, de biodiversiteit van Europa in stand te houden en de consument meer vertrouwen te geven in biologische producten. De voorschriften staan in verordeningen voor alle gebieden van de biologische productie en zijn gebaseerd op een aantal belangrijke beginselen, zoals:

  • verbod op het gebruik van ggo’s;
  • verbod op het gebruik van ioniserende straling;
  • beperking van het gebruik van kunstmest, onkruidverdelgers en pesticiden;
  • verbod op het gebruik van hormonen en beperking van het gebruik van antibiotica tot gevallen waarin deze nodig zijn voor de diergezondheid.

Dit betekent dat biologische producenten de vruchtbaarheid van de bodem en de gezondheid van dieren en planten op andere manieren in stand moeten houden, bijvoorbeeld met:

  • teeltwisseling;
  • teelt van stikstofbindende planten en andere groenbemestingsgewassen om de vruchtbaarheid van de bodem te herstellen;
  • verbod op gebruik van minerale stikstofhoudende meststoffen;
  • resistente variëteiten en rassen, en technieken om onkruid en plaagorganismen op natuurlijke wijze te bestrijden;
  • stimulering van de natuurlijke immuniteit van dieren;
  • kleinere bestanden om de dieren gezond te houden.

Regels inzake vee

Veehouders moeten ook aan specifieke voorwaarden voldoen als zij hun producten als biologisch in de handel willen brengen. Zo moeten zij zorgen voor het dierenwelzijn en dieren voederen volgens hun behoeften. Alle regels draaien om de gezondheid van het dier en de bescherming van het milieu. Biologisch gekweekte dieren mogen ook niet samen met andere worden gehouden. Zo wordt het consumentenvertrouwen vergroot. Dit zijn enkele voorbeelden van regels voor veehouders:

Basisbeginselen van de biologische landbouw

  • Niet-biologisch gehouden dieren mogen niet op het bedrijf komen, tenzij voor fokdoeleinden en ook dan alleen als zij aan specifieke voorschriften voldoen.
  • Boeren moeten hun dieren 100 % biologisch voederen om hun producten als biologisch in de handel te kunnen brengen.
  • Het diervoeder moet in hoofdzaak van de boerderij komen waar de dieren worden gehouden of van andere biologische boerderijen in dezelfde regio.
  • Het klonen van dieren en het overbrengen van embryo’s is strikt verboden.
  • Er mogen geen groeibevorderaars of synthetische aminozuren worden gebruikt.
  • Jonge zoogdieren moeten met natuurlijke melk, bij voorkeur melk van hun eigen moeder, worden gevoed.
  • Er moet gebruik worden gemaakt van natuurlijke voortplantingsmethoden, maar kunstmatige inseminatie is wel toegestaan.
  • Niet-biologische voedermiddelen van plantaardige oorsprong, voedermiddelen van dierlijke en minerale oorsprong, diervoederadditieven, bepaalde in diervoeding gebruikte producten en technische hulpstoffen mogen alleen worden gebruikt als zij uitdrukkelijk voor gebruik in de biologische productie zijn toegelaten.

Dierenwelzijn

  • Het personeel dat de dieren verzorgt, moet over de nodige basiskennis en -vaardigheden beschikken, wat de gezondheid en de welzijnsbehoeften van de dieren betreft.
  • Er moet bijzondere aandacht worden besteed aan de huisvesting van de dieren, de houderijpraktijken en de bezettingsdichtheid.
  • Het aantal dieren moet worden beperkt om overbegrazing, erosie en vervuiling door de dieren of hun mest tot een minimum te beperken.
  • De dieren moeten zo veel mogelijk toegang hebben tot de open lucht of tot weidegrond.
  • Het aanbinden of isoleren van dieren is verboden, tenzij het gaat om individuele dieren gedurende een beperkte tijd om veiligheids-, welzijns- of veterinaire redenen.
  • Hormonen of soortgelijke stoffen zijn niet toegelaten, tenzij als vorm van diergeneeskundige behandeling van een afzonderlijk dier.
  • Als dieren ziek zijn, mogen zo nodig onder strikte voorwaarden allopathische diergeneesmiddelen, waaronder antibiotica, worden gebruikt. Dit is alleen toegestaan als het gebruik van fytotherapeutische, homeopathische en andere middelen niet aangewezen is.
  • Het gebruik van immunologische diergeneesmiddelen is toegestaan.

Regels voor de voedselketen

De regels hebben betrekking op alle stadia van de productie, bereiding en distributie (van de primaire productie tot opslag, verwerking, vervoer, distributie en levering aan de eindverbruiker). Dit betekent dat alle biologische producten in de EU aan strikte regels beantwoorden van boer tot bord.

Voor de verwerking van biologische levensmiddelen en diervoeders is voorgeschreven:

  • afscheiding in ruimte en tijd tussen biologische en niet-biologische producten;
  • minstens 95 % van de ingrediënten moeten uit de biologische landbouw stammen en er zijn strikte voorwaarden voor de resterende 5 %;
  • duidelijke regels inzake etikettering en het gebruik van het biolabel;
  • specifieke grenswaarden voor de stoffen die aan levensmiddelen en diervoeders mogen worden toegevoegd, en een beperkte lijst van goedgekeurde additieven en technische hulpstoffen voor gebruik in de biologische productie.

Toegestane stoffen in de biologische productie

Een van de doelstellingen van de biologische productie is het verminderen van het gebruik van externe productiemiddelen. Elke stof die in de biologische landbouw wordt gebruikt om plagen of plantenziekten te bestrijden, moet vooraf door de Europese Commissie worden goedgekeurd.

Daarnaast mogen externe productiemiddelen zoals meststoffen, bestrijdingsmiddelen en levensmiddelenadditieven, alleen worden gebruikt als zij in specifieke wetgeving vermeld worden onder de goedgekeurde stoffen en verbindingen.

Verwerkte levensmiddelen moeten hoofdzakelijk worden geproduceerd met ingrediënten die uitsluitend van agrarische oorsprong zijn (en eventueel toegevoegd water en keukenzout). Daarnaast gelden de volgende regels:

  • preparaten van micro-organismen en enzymen, mineralen, sporenelementen, additieven, technische hulpstoffen, smaakstoffen, vitamines, en aminozuren en andere micronutriënten die voor bijzondere voedingsdoeleinden worden toegevoegd, mogen in de biologische productie worden gebruikt;
  • er mogen geen stoffen of technieken worden gebruikt die eigenschappen herstellen die bij de verwerking en opslag van biologische levensmiddelen verloren zijn gegaan, die de gevolgen van nalatigheid bij de verwerking van deze producten ongedaan maken, of die anderszins misleidend kunnen zijn met betrekking tot de ware aard van deze producten;
  • niet-biologische ingrediënten van agrarische oorsprong mogen alleen worden gebruikt indien zij in de bijlagen bij de wetgeving zijn toegelaten of door een EU-lidstaat voorlopig zijn toegelaten.

En bovenal moeten alle gebruikte stoffen in overeenstemming zijn met de horizontale EU-regels en vervolgens door de Europese Commissie grondig worden geëvalueerd en goedgekeurd voor gebruik in de biologische landbouw.

Regels inzak wijn, aquacultuur en hydrocultuur

Er zijn specifieke regels vastgesteld voor biologische wijnbereiding, waaronder een technische definitie van biologische wijn. Biologische wijn moet bereid worden met biologische druiven en gist, maar er gelden nog een aantal andere beperkingen. Daarbij gaat het onder meer om:

  • een verbod op het gebruik van sorbinezuur en ontzwaveling;
  • een lager sulfietgehalte dan bij conventionele wijn (afhankelijk van het restsuikergehalte).

EU regulation 203/2012 on the implementation of EU regulation 834/2007 on rules governing organic wine

Chemische -synthetische spuit en bemestingsmiddelen.

De wettelijke richtlijnen in de EU verbiedt de toepassing van chemische -synthetische spuit en bemestingsmiddelen. Wel mag er koper en zwavelsulfaat gebruikt worden voor de bestreiding van ziekten in de wijngaard en tijdens de fermentatie (zijn natuurlijke producten), echter deze worden zo min mogelijk toegepast. Normaal mag er tot 150 mg sulfiet per liter in een wijn voorkomen (nieuwe EU richtlijn per 1-1-2009). De BIO wijnen hebben doorgaans slechts 30 tot 60 mgr. sulfiet per liter. De maximum hoeveelheid voor BIO wijnen is nu 100 mgr. per liter dankzij onze Franse en Duitse vrienden ....  La France zou volgens het journaal van 60% van de pesticiden in de wijnbouw van Europa hebben benut. Een bedenkelijke eer!

Gentechnieken

Het inzetten van gentechnieken en op deze wijze veranderde organismen zijn in de biowijn productie verboden. De planten in een biologische omgeving worden zelf langszaam maar zeker meer recistent tegen ziekten.Biologiech geproduceerde druiven worden op een goede bodem geteeld, met voldoende natuurlijke voedingsstoffen en vaak worden andere planten die de juiste voedingsstoffen hebben in de nabijheid (vaak tussen de wijnranken in) geteeld. Door op het juiste moment te ploegen krijgt de druif weer nieuwe voedingsstoffen. Ook worden bloemen en planten gezaaid die de juiste insecten aantrekken, zowel boven de grond als er in. Dit ook ter voorkoming van teveel verkeerde insecten in de wijngaard. Deze wijze van produceren noemt men biodynamische druiventeelt.

Zelf BIO wijn ervaren / proeven!

Gelukkig is het deze keer juist Italië wat een voorbeeld geeft. Het grootste wijnland in HL maar veel belangrijker, het land met de meeste druivenrassen in de wereld. Met veel kleinere wijnboeren die nog vaak ambachtelijk werken, Coöperaties die vaak uitstekend werken. Ook wel massa productie, maar steeds meer ook met kwaliteit bezig. In Italië begint de dag al met wat gaan we eten en welke wijn erbij. Kwaliteit graag tegen redelijke prijs. 

De beste BIO wijnboer van Italië 2012 (Roberto di Filippo) heeft tegenwoordig ganzen in zijn wijngaarden en het ploegen doet hij zoals hier aangegeven. Deze passie voor zo natuurlijk mogelijk werken leverde hem overigens ook een gebroken been op toe hij met de ploeg bezig was en ..... ja dat hoort er ook bij.

Strengere regels ook in de wijnkelder

Hoewel de regels vooral de gezonde plant en dierwereld in de wijngaard beschermen, gelden ook in de wijnkelder strenge regels.

Voor het stabiliseren, filteren en in balans brengen van de Biowijn mag geen gelatine, runderbloed, metawijnzuur of andere discutabele middelen worden ingezet. De wijn dient op zo natuurlijk mogelijk wijze tot stand gebracht te worden. Zo zijn ook omgekeerde osmose (onttrekt water en dus meer concentratie van de smaakstoffen) of kryoextraktie (Wijnconcentraat uit bevroren druiven winnen),  is niet toegestaan. 

De most van de wijn mag tot maximaal 40 graden verhit worden en niet zoals soms  gebeurt tot 60 graden of meer. Dat alles dient ertoe om een zo natuurlijk mogelijk product te maken.

Prijs van de BIO wijn Deze wijnen zijn wel iets duurder maar vaak alleen omdat de opbrengst per hectare minder is (geen extreme toevoeging kunstmest). Dus geen 160 hl oogst maar slechts 60 hl en dat scheelt toch wel erg veel! De jonge bio wijngaard is zeker in het begin meer ontvankelijk voor ziekten. Meer risico op een mislukking van de oogst dus. Echter de wijngaard ontwikkeld zich met de jaren tot een sterke biotoop die steeds betere druiven levert en daardoor (als de oenoloog en het weer ook meespeelt) ook steeds betere wijnen. De beste wijnen van de wereld zijn tegenwoordig steeds meer bio of Biodynamische wijnen.

 

 

Bio Bio Bio begint echter steeds meer geacepteerd te worden. Waren het in het begin nog de mileuactivisten of de vroege zieners, tegenwoordig zijn het steeds meer gevestigde wijnhuizen die zien dat hun vaak al jarenlange werkwijze ook gecontroleerd mag worden en steeds meer aan erkenning van de kenners krijgt. Waren er rond 2004 maar tussen de 2 en 3 % Bio wijnboeren in de EU met Griekenland zelfs als topper met 2.9% tegenwoordig heeft Italië boven de 30% BIO wijn productie en dat aantal stijgt geweldig snel.

Roberto di Filippo, Canara, Umbria 

Zorgelijk is wel de gebrekkige controle aan de EU grenzen en ook binnen de EU is er nog erg veel te verbeteren. Zo mogen er 100 stoffen aan wijn worden toegevoegd en 45 processen worden toegepast. Zijn de bio wetten per land nog steeds verschillend of de locale wetten strenger dan de EU wet (die vooral door Duitsland en Frankrijk wordt bepaald!) Buiten de EU is het nog erger gesteld, Australië, Nieuw Zeeland maar ook zuid Africa, America hebben een veel minder vergaande wetgeving en controle. Dus ...... helaas nog veel onzekerheid. Er is geen controle op elke pallet die wordt geïmporteerd. Dus kans op onregelmatigheden is aanwezig.

Zelf BIO wijnen proeven en het verschil ervaren kan op de Masterclasses die we regelmatig organiseren. Of bestel een proefdoos.

 

Werk aan de BIO winkel dus!

 

 

© 2008 - 2022 webwinkel Pura Passione en Bio-wijn.nl | sitemap | rss | webwinkel beginnen - powered by Mijnwebwinkel